Δισκοπάθεια αυχένος και μέσης

Δισκοπάθεια αυχένος και μέσης

Δισκοπάθεια αυχένος και μέσης

Εισαγωγή – τι είναι;

Με τον όρο δισκοπάθεια αναφερόμαστε στην εκφύλιση του μεσοσπονδύλιου δίσκου της σπονδυλικής στήλης, ο οποίος αποτελείται από τον πηκτοειδή πυρήνα και τον περιβάλλοντα ινώδη δακτύλιο και λειτουργεί σαν ένας δυναμικός αποσβεστήρας κραδασμών της σπονδυλικής στήλης. Οι εκφυλίσεις του μεσοσπονδύλιου δίσκου όσον αφορά τη δομή κάνουν την εμφάνισή τους  στις αρχές της ενήλικης ζωής με σταδιακή αφυδάτωση, ενδοδισκικές ρήξεις και κατακερματισμό. Η δισκοπάθεια, τόσο της μέσης όσο και του αυχένα, αφορά ένα μεγάλο ποσοστό ασθενών και χρήζει ιδιαίτερης προσοχής. Είναι εξαιρετικά συχνή πάθηση και εμφανίζεται τόσο σε άνδρες όσο και σε γυναίκες. Παράλληλα με τη φυσιολογική γήρανση του οργανισμού των ανθρώπων, συμβαίνουν και εκφυλιστικές ανατομικές αλλαγές. Έτσι, γίνεται αντιληπτό το γεγονός ότι όλη αυτή η διαδικασία είναι ένα φυσιολογικό φαινόμενο που ανευρίσκεται σε πολλούς ασυμπτωματικούς ανθρώπους. Με άλλα λόγια, δεν αποτελεί αναγκαστικά μια παθολογική κατάσταση. Εκείνο που χρειάζεται είναι να καθορίσουμε με σαφήνεια το είδος, τη θέση, τη βαρύτητα και τη βλαπτική επίδραση όλων αυτών των αλλαγών που φθείρουν το πάσχον σημείο τη σπονδυλικής στήλης, έτσι ώστε να ερμηνεύσουμε την υφιστάμενη συμπτωματολογία και να καθορίσουμε την κατάλληλη φυσικοθεραπευτική αγωγή.

Όπως προαναφέρθηκε, η μείωση του ύψους των δίσκων και η αυξημένη κίνηση, που επιτυγχάνει τη φθορά, οφείλεται κυρίως στην αφυδάτωση των συγκεκριμένων περιοχών. Αυτή η νόσος δεν αφορά πάντα τους μεγαλύτερους σε ηλικία ανθρώπους αλλά και τους νεότερους. Η εξήγηση σε αυτό το φαινόμενο είναι απλή. Αυτό συμβαίνει, διότι οι άνθρωποι αδυνατούν να βρουν το χρόνο να γυμναστούν εξαιτίας των γρήγορων ρυθμών της ζωής. Τούτο έχει ως συνέπεια τη μεγαλύτερη καταπόνηση της μέσης και του αυχένα και, εν τέλει, τη γρηγορότερη φθορά.

Ποια είναι τα συμπτώματα της δισκοπάθειας αυχένος και μέσης;

Πρώτα πρώτα, ο πόνος στη μέση (οσφυαλγία) ή / και αντίστοιχα στον αυχένα (αυχεναλγία – axial neck pain) αποτελεί το σημαντικότερο σύμπτωμα της νόσου της δισκοπάθειας. Στη συνέχεια, παρουσιάζεται έντονη δυσκαμψία και περιορισμένη κινητικότητα. Σε πιο προχωρημένες περιπτώσεις δισκοπάθειας κάνουν την εμφάνισή τους επιπλέον πιο σοβαρά συμπτώματα, όπως είναι το μούδιασμα (μυρμήγκιασμα), ο πιο οξύς πόνος και η αδυναμία στα χέρια ή στα πόδια. Η επιδείνωση του πόνου και των υπολοίπων ενοχλήσεων προκύπτει και εξαρτάται από συγκεκριμένες δραστηριότητες ή κινήσεις, όπως λόγου χάρη, είναι το απότομο σκύψιμο, τέντωμα κορμού, γύρισμα ή ακόμα και μη ελεγχόμενες, όπως ο βήχας και το φτέρνισμα!

Επιπροσθέτως, μία σοβαρή, αλλά αρκετά συχνή επιπλοκή της δισκοπάθειας, είναι η πίεση της κήλης (δισκοκήλη) που έχει δημιουργηθεί, πάνω σε κάποιο νεύρο της σπονδυλικής στήλης προκαλώντας συμπτώματα ανάλογα με τη λειτουργία του νεύρου. Κάποια από αυτά τα συμπτώματα μπορεί να είναι πόνος σε κάποιο άκρο, ανάλογα με τη θέση της κήλης του δίσκου, αισθητικές διαταραχές (συνήθως μούδιασμα), ή και κινητικές. Σοβαρότερα νευρολογικά προβλήματα είναι δυνατό να εκδηλώσουν οι δισκοκήλες στην αυχενική και τη θωρακική περιοχή της σπονδυλικής στήλης, λόγω της ύπαρξης νωτιαίου μυελού, αλλά αυτό συμβαίνει πιο σπάνια.

Ποιες είναι οι βασικότερες αιτίες της δισκοπάθειας αυχένος και μέσης;

Πολυποίκιλες προβάλλουν οι αιτίες εμφάνισης της δισκοπάθειας αυχένος ή μέσης. Ο βαθμός και ο ρυθμός της εκφύλισης δεν είναι ίδιος για όλους τους ανθρώπους, καθώς εξαρτάται από γενετικούς και εξωγενείς παράγοντες. Οι γενετικοί παράγοντες έχουν άμεση σχέση με τον ίδιο το δίσκο, ή με ατυπίες της σπονδυλικής στήλης, όπως κάποιες παραμορφώσεις. Επιπλέον, ως εξωγενής παράγοντας θεωρείται η καθιστική ζωή και η κακή στάση του σώματος –ιδιαίτερα μπροστά στον υπολογιστή της δουλειάς. Πράγμα που δύναται να επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό την εξέλιξη της νόσου. Μπορεί να πει κανείς με βεβαιότητα ότι κάποιες ομάδες εργαζομένων κινδυνεύουν περισσότερο, καθώς υπάρχουν αυξημένες πιθανότητες να εμφανίσουν δισκοπάθεια , όπως είναι για παράδειγμα οι οδηγοί, όσοι εκτελούν συχνή ανύψωση βαρέων αντικειμένων στην εργασία, οι αποθηκάριοι και όλοι όσοι επιβαρύνουν καθημερινά επί ώρες τον αυχένα και τη μέση. Επιπλέον υπάρχουν κι άλλες αιτίες όπως οι συχνές κινήσεις στροφής και κάμψης, η έκθεση σε κραδασμούς, η καθιστική ζωή και το κάπνισμα. Ταυτόχρονα, με όλα τα παραπάνω εάν υπάρχει και ένα αδύναμο μυϊκό σύστημα, εφόσον η σωματική άσκηση παραμένει περιορισμένη, τότε το πρόβλημα θα χειροτέρευε.

Συμπερασματικά, οι κύριοι παράγοντες εκδήλωσης της δισκοπάθειας, είναι:

  • Κακή στάση και αυξημένο σωματικό βάρος
  • Κληρονομικότητα
  • Μυϊκό σύστημα αδύναμο εξαιτίας έλλειψης γυμναστικής
  • Μικροτραυματισμοί
  • Ατυχήματα
  • Χρόνια άρση βαρών ή πολύ έντονη προπόνηση

Ποια είναι η ανατομία του μεσοσπονδύλιου δίσκου;

Οι μεσοσπονδύλιοι δίσκοι αποτελούν βασική δομική μονάδα της σπονδυλικής μας στήλης. Ο κορμός μας δέχεται καθημερινά μια σειρά από κραδασμούς και οι μεσοσπονδύλιοι δίσκοι είναι υπεύθυνοι για την απορρόφηση μέρους αυτών. Ακόμη, καθιστούν δυνατή την κίνηση των επιμέρους σπονδύλων και μας επιτρέπουν να σκύβουμε και να στρίβουμε τον κορμό μας. Ο μεσοσπονδύλιος δίσκος αποτελείται από τον πηκτοειδή πυρήνα, ένα ζελατινοειδές «μαξιλαράκι» που βρίσκεται στο κέντρο του δίσκου, και αλλεπάλληλες στοιβάδες από ανθεκτικούς αλλά ελαστικούς ινώδεις δακτυλίους που περιβάλλουν και προστατεύουν τον πυρήνα. Οι δακτύλιοι αυτοί έχουν παράλληλες παχιές δεσμίδες κολλαγόνου και ινοχόνδρου, διαστρωματωμένες εναλλάξ με κλίση 60-70 μοιρών. Αυτή η δομή καθιστά τους ινώδεις δακτυλίους ιδιαίτερα ανθεκτικούς σε πιέσεις.

Ποια είναι η κλινική εικόνα του ασθενούς με δισκοπάθεια;

Κατά την κλινική εξέταση  παρατηρούμε ότι ο ασθενής σύμφωνα με το ιστορικό του αναφέρει ότι όλα ξεκίνησαν από ένα απλό πιάσιμο που επαναλαμβανόταν  συχνά ή εμφανιζόταν με μεγαλύτερη ένταση και διάρκεια συνοδευόμενο από πόνο. Επιπλέον, υπάρχει περίπτωση να γίνεται αντανάκλαση του πόνου στα χέρια, να υπάρχουν μουδιάσματα ή μυϊκή αδυναμία.

Συμπληρωματική κρίνεται η απεικονιστική εξέταση της εκάστοτε περίπτωσης δισκοπάθειας, καθώς ακόμα και η απλή ακτινογραφία παρέχει πολύτιμες πληροφορίες για τον άξονα και την κυρτότητα της σπονδυλικής στήλης, την ποιότητα του οστού και των αρθρώσεων. Το επόμενο διαγνωστικό βήμα είναι, και πρέπει να είναι, η μαγνητική τομογραφία, που απεικονίζει με υψηλή ανάλυση το νωτιαίο μυελό, τις νευρικές ρίζες και τους δίσκους. Τονίζεται, ότι ιδιαίτερα στην αυχενική σπονδυλική στήλη, η αξονική τομογραφία δεν αποτελεί εξέταση ρουτίνας. Σε ορισμένες περιπτώσεις είναι αναγκαία περαιτέρω διερεύνηση μέσω ηλεκτρομυογραφήματος.

Ποια είναι η φυσικοθεραπευτική αποκατάσταση της δισκοπάθειας αυχένος ή μέσης;

Σημαντικό ρόλο για την αντιμετώπιση της δισκοπάθειας παίζει η πρόληψη η οποία μειώνει την ένταση και την πιθανότητα εμφάνισης των συμπτωμάτων. Η πρόληψη αφορά κυρίως την εξάλειψη των εξωγενών παραγόντων της δισκοπάθειας (έλλειψη άσκησης, παχυσαρκία, εργασία με μεγάλα βάρη και κραδασμούς χωρίς μέτρα προφύλαξης, κάπνισμα, κ.α.).